Voorgestelde Europese bezuinigingen zetten maatschappelijk middenveld en democratische weerbaarheid verder onder druk
In de onderhandelingen over de Europese begroting voor 2028–2034 dreigt een forse bezuiniging op AgoraEU. Dit onderdeel van de begroting heeft tot doel om cultuur, media, democratie, burgerparticipatie, gelijkheid, rechten en waarden te ondersteunen en Europese democratieën veerkrachtiger te maken. Goede Doelen Nederland heeft daarom samen met andere Europese organisaties in een open brief haar zorgen geuit. Hierin roepen we de Europese lidstaten op om de bezuinigingen te schrappen en het programma juist te verstevigen.
AgoraEU
Het AgoraEU-programma bouwt voort op de resultaten van bestaande programma's zoals Creatief Europa en "Burgers, gelijkheid, rechten en waarden" (CERV).
AgoraEU is opgebouwd rond drie hoofdonderdelen:
- Creatief Europa – Cultuur zal bijdragen tot grensoverschrijdende culturele creatie en samenwerking.
- MEDIA+ zal de verscheidenheid en het concurrentievermogen van de audiovisuele en videogamesector vergroten en vrije en onafhankelijke journalistiek en nieuwsmedia ondersteunen.
- CERV+ zal de grondrechten en gelijkheid bevorderen, discriminatie voorkomen, democratische participatie versterken en de rechtsstaat handhaven.
Voorstel voor 30% minder budget
Iedere zeven jaar maakt de EU een Meerjarig Financieel Kader (MFK). Dit is een begroting waarin maximale uitgaven per beleidsgebied worden vastgelegd. Het Europees Parlement stelde aanvankelijk voor om het budget voor AgoraEU met ongeveer 25% te verhogen. Ierland, voorzitter van de Raad van Europa, heeft in de onderhandelingen voorgesteld het budget te verlagen van €7,6 miljard naar €5,3 miljard, een bezuiniging van circa 30%. Over deze bezuiniging is nog geen akkoord bereikt.
Dit is niet de enige voorgestelde bezuiniging. Ierland wil 8% bezuinigen op het MFK. AgoraEU wordt daarmee disproportioneel hard geraakt. Tegelijkertijd betekent de bezuiniging op AgoraEU slechts een bezuiniging van 0,2% op het totale MFK-budget.
Investeren in een sterk maatschappelijk middenveld
Maatschappelijke organisaties zijn van onschatbare waarde. Samen met onder meer culturele organisaties en onafhankelijke media dragen zij bij aan democratische weerbaarheid en sociale samenhang in Europa. Ontwikkelingen als vergaande inperkingen van fundamentele rechten en vrijheden laten zien dat dit juist het moment is om te investeren in een sterk maatschappelijk middenveld.
Goede Doelen Nederland heeft daarom de Europese oproep Defend AgoraEU: Invest in European Citizens’ Future ondertekend. Daarin worden de Europese lidstaten opgeroepen om de voorgestelde bezuinigingen op AgoraEU te schrappen en toe te werken naar de door het Europees Parlement voorgestelde verhoging.
Goede Doelen Nederland vindt het belangrijk dat ook Nederland zich in de verdere onderhandelingen inzet voor een stevig AgoraEU-budget. We brengen deze inzet daarom ook onder de aandacht van het ministerie van OCW.
Democratische weerbaarheid en veerkracht in de EU zijn namelijk in ieders belang. Juist in een tijd waarin de ruimte voor het maatschappelijk middenveld onder druk staat, is het belangrijk te blijven investeren in de organisaties en structuren die bijdragen aan weerbare democratieën in Europa.