Praktijkcode AI-gebruik
Sinds 2 augustus 2026 gelden de transparantieverplichtingen uit artikel 50 van de Europese AI Act. Organisaties moeten in bepaalde situaties het publiek duidelijk maken wanneer AI wordt gebruikt, bijvoorbeeld bij AI-chatbots of AI-gegenereerde of gemanipuleerde beelden, video's of audio. De Europese Commissie heeft hiervoor een vrijwillige praktijkcode opgesteld.
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) adviseert op haar website organisaties die onder de transparantieverplichtingen vallen zich hierin te verdiepen en waar passend onderdelen te ondertekenen. Wat betekent dit voor goede doelen?
Beslisboom
Ondertekening is vrijwillig en geen doel op zich. Het ligt niet voor de hand om een praktijkcode te ondertekenen die betrekking heeft op situaties die binnen jouw organisatie niet voorkomen. De belangrijkste vraag is daarom: gebruikt jouw organisatie AI-toepassingen waarvoor de transparantieverplichtingen van artikel 50 gelden?
Nee
- Ondertekening ligt niet direct voor de hand.
- Zorg wel voor duidelijke afspraken over verantwoord en transparant AI-gebruik.
Ja
- Bekijk welke onderdelen van de praktijkcode voor jouw organisatie relevant zijn.
- Overweeg ondertekening als hulpmiddel om naleving van de transparantieverplichtingen te organiseren en aantoonbaar te maken.
Maak duidelijke afspraken
Belangrijker dan het ondertekenen van een code is dat je weet welke AI binnen je organisatie wordt gebruikt en dat je zorgt voor duidelijke afspraken over menselijke controle, AI-geletterdheid, privacy en transparantie. Gebruik je AI niet, of nog niet op een manier waarvoor specifieke transparantie-eisen gelden? Leg dan in je AI-beleid vast hoe je daarmee omgaat als je dergelijke toepassingen gaat gebruiken: wie beoordeelt of AI-gegenereerde content binnen de regels valt, welke grenzen hanteer je daarbij en, als AI-labeling nodig is, hoe de vereiste labeling wordt toegepast en wie daarvoor verantwoordelijk is.
Onze Leidraad Verantwoord AI-gebruik helpt organisaties om AI-beleid op te stellen. Ook zijn er online trainingen beschikbaar, onder andere van New Heroes Academy op het gebied van AI-geletterdheid. En we organiseren met regelmaat trainingen op het gebied van AVG & AI. Kijk daarvoor in onze agenda.
