Fraudevormen waar goede doelen mee te maken kunnen krijgen
Fraudeurs worden steeds inventiever in hun pogingen om geld, gegevens of vertrouwen van goede doelen te misbruiken. Goede Doelen Nederland ontvangt regelmatig signalen van leden over nieuwe fraudemethoden. Hieronder lichten we drie fraudevormen toe die zich recent hebben voorgedaan.
1. Storneringsfraude na een hoge donatie
Bij deze vorm van fraude ontvangt een goed doel een onverwacht hoge donatie via automatische incasso. Kort daarna neemt de gever contact op met de organisatie en vraagt om (een deel van) het bedrag met spoed terug te storten vanwege een vermeende vergissing.
Het risico ontstaat doordat de oorspronkelijke incasso later alsnog wordt gestorneerd. Het goede doel heeft dan al geld teruggestort en lijdt daardoor financiële schade. In de bekende gevallen blijkt de rekeninghouder vaak een geldezel te zijn: iemand wiens bankrekening door criminelen wordt gebruikt.
Meldingen die bij Goede Doelen Nederland binnenkwamen betroffen vaak bedragen van enkele duizenden euro's. Dankzij tijdige waarschuwingen bleef het meestal bij een poging.
Advies: wees alert bij grote, onverwachte giften waarbij snel om terugbetaling wordt gevraagd. Adviseer de donateur om de incasso zelf via de eigen bank te storneren. Dat kan tot acht weken na afschrijving.
2. Beleggingsfraude via het bankrekeningnummer van een goed doel
Slachtoffers komen via advertenties of nepnieuwsberichten terecht bij een zogenaamd beleggingsplatform dat hoge rendementen belooft.
Als eerste stap moeten zij een relatief klein bedrag – meestal €200 tot €300 - overmaken naar een Nederlands bankrekeningnummer. Pas later blijkt dat dit rekeningnummer van een goed doel is. Vervolgens proberen de oplichters grotere bedragen tot duizenden euro’s los te krijgen, vragen zij om identiteitsbewijzen of laten zij slachtoffers software te installeren waarmee zij de controle of hun computer krijgen.
Goede doelen ontdekken deze fraude vaak pas wanneer slachtoffers contact opnemen om hun geld terug te vragen. Signalen zijn onverwachte betalingen van onbekende personen en omschrijvingen zoals 'investering' of 'inleg'.
Zie ook ons ledenbericht hierover van 7 juli 2026.
3. Misbruik van naam, logo en gegevens op websites van derden
Steeds vaker worden goede doelen zonder toestemming vermeld op commerciële websites. Daarbij worden naam, logo of contactgegevens gebruikt zonder medeweten van de organisatie.
Soms wordt een organisatie gevraagd gegevens te actualiseren. In andere gevallen wordt beweerd dat er donaties klaarstaan, mits het goede doel zich aansluit bij een website of aanvullende informatie verstrekt. Hierdoor kan onterecht de indruk ontstaan dat sprake is van een officiële samenwerking.
Advies: leg bewijs vast met screenshots, controleer claims over openstaande donaties zorgvuldig en ga niet zomaar akkoord met verzoeken om gegevens te delen of overeenkomsten aan te gaan.
4. Fraude met een vleugel of dure apparatuur
Bij deze fraude benadert iemand het goede doel met het aanbod een vleugel te schenken, bijvoorbeeld uit een erfenis van een overleden familielid. Na een geloofwaardige e-mailwisseling met foto's van het instrument wordt een transportbedrijf ingeschakeld. Voordat de schenking kan worden geleverd, moet de ontvanger eerst de transportkosten overmaken, meestal een bedrag tussen de € 500 en € 800, naar een buitenlands rekeningnummer. Varianten op deze versie kunnen zijn: belastingen of advocaatkosten moeten worden betaald.
Na betaling van de transportkosten blijkt echter dat zowel het vervoersbedrijf als de schenker onbereikbaar zijn. Websites verdwijnen, e-mailadressen reageren niet meer en de piano wordt nooit geleverd. De ontvanger blijft achter met de financiële schade.
Advies: wees alert wanneer bij een schenking vooraf kosten moeten worden betaald voor transport, verzekering, opslag of advocaatkosten. Controleer altijd zorgvuldig de identiteit van de schenker en het transportbedrijf voordat betalingen worden gedaan.
5. Valse betalingsherinneringen uit naam van een incassobureau
Bij deze fraude ontvangt het goede doel een e-mail over een vermeende openstaande factuur of betalingsachterstand. De afzender doet zich daarbij voor als een bestaand incassobureau. De e-mail bevat een factuurnummer, betalingskenmerk en een verzoek om snel te betalen. Mede door AI ogen dit soort e-mails steeds professioneler.
In werkelijkheid is sprake van identiteitsmisbruik. Het genoemde incassobureau bestaat wel, maar heeft de e-mail niet verstuurd en waarschuwt vaak op de eigen website voor deze frauduleuze berichten.
Advies: betaal nooit zomaar een onbekende factuur. Controleer altijd of de factuur betrekking heeft op een bekende overeenkomst en neem bij twijfel rechtstreeks contact op met het incassobureau via de contactgegevens op de officiële website.
Meld signalen
Ontvang je verdachte betalingen, krijg je vragen van mogelijke slachtoffers of ontdek je misbruik van naam, logo of bankrekeningnummer? Meld dit dan bij Goede Doelen Nederland, zodat we signalen kunnen bundelen en leden kunnen waarschuwen.
Verwijs slachtoffers naar de Fraudehelpdesk
Heb je contact met slachtoffers van deze fraudevormen? Verwijs hen dan naar de Fraudehelpdesk. Deze organisatie werkt nauw samen met de politie en adviseert over vervolgstappen, schadebeperking en aangifte. Melden kan via het online meldformulier van de Fraudehelpdesk of telefonisch via 088 – 786 73 72.